Asen (hay thạch tín) là một nguyên tố hóa học thuộc nhóm á kim, có khả năng gây độc gấp 4 lần thủy ngân, xuất hiện cả trong môi trường tự nhiên lẫn tạo ra từ hoạt động của con người.

Asen tồn tại ở đâu?

Là thành phần của lớp trầm tích vỏ trái đất, Asen có mặt trong các tầng nước ngầm và nước bề mặt tuy chỉ ở hàm lượng thấp (vài μg/l). Ngoài ra, Asen và các hợp chất của nó cũng thường sử dụng để làm thuốc trừ sâu, chất diệt chuột, , các hợp kim... Trên thực tế, chúng xuất hiện trong gần như tất cả mọi loại thức ăn nước uống tuy nhiên nồng độ nhỏ hoặc rất nhỏ.

 >> Alkaline là gì? Lợi ích của nước Alkaline

Ảnh hưởng của Asen đến sức khỏe

Asen có thể xâm nhập vào trong cơ thể con người thông qua nhiều con đường khác nhau như ăn uống, không khí, nhiễm da khi tiếp xúc liên tục với nguồn nước, không khí ô nhiễm.

Ảnh hưởng của Asen theo thời gian

Nếu chất độc này thâm nhập vào cơ thể hàng ngày, kể cả với hàm lượng thấp thì cũng gây ra rất nhiều tác hại cho sức khỏe con người như: suy giảm chức năng não, giảm trí nhớ, cao huyết áp, làm rối loạn sắc tố da, gây hoại tử các vết loét ở tay, chân, sừng hóa gan bàn tay, gan bàn chân, thậm chí liên quan đến bệnh tim mạch, tiểu đường, ung thư bàng quang, ung thư gan.

Thực trạng nguồn nước nhiễm Asen

Theo kết quả điều tra sơ bộ của Bộ Tài nguyên & Môi trường, hàm lượng asen trong nước ngầm tại nhiều địa phương đã vượt quá tiêu chuẩn cho phép đối với nước ăn uống và sinh hoạt, trong đó cao nhất là Hà Nam, Hưng Yên, Tp. Hà Nội, Phú Thọ... Đặc biệt một số điểm cao gấp nhiều lần mức cho phép như Lâm Thao (Phú Thọ) gấp 50-60 lần, Lý Nhân (Bình Lục, Hà Nam) gấp 50 lần, Quỳnh Lôi (Hà Nội) gấp 30 lần. Riêng tại khu vực Hà Nội, 48% mẫu nước tầng dưới và 69% mẫu nước tầng trên được kiểm nghiệm có kết quả nồng độ asen cao hơn tiêu chuẩn. Nước sông Hồng và các hồ khu vực ngoại thành cũng không đạt tiêu chuẩn để có thể sử dụng làm nước ăn uống và trong sinh hoạt.


Bản đồ nhiễm Asen tại khu vực đồng bằng sông Hồng

Dấu hiệu khi bị nhiễm Asen

Tuy Asen nguy hiểm như vậy nhưng hiện nay vẫn ít được mọi người biết đến. Ngoài ra, chúng ta rất có thể nhầm lẫn với các bệnh da liễu. Theo Bộ Y tế, bệnh nhân nhiễm độ Asen có các biểu hiện sau:

- Nhiễm độc cấp tính:

Xảy ra khi cơ thể người hấp thụ một lượng lớn asen qua đường tiêu hoá hoặc hô hấp. Các triệu chứng khô miệng, khó nuốt, đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy diện ra nhanh sau nửa giờ hoặc nhiều giờ. Bệnh nhân mất nước , bí tiểu và có thể tử vong sau 24h.

- Nhiễm độc mạn tính:

Có biểu hiện:

* Các triệu chứng chủ quan ban đầu: cơ thể  khó chịu, đau bụng, suy nhược, các cơn ngứa, đau các khớp.

* Các triệu chứng khách quan

Bộ mặt hốc hác, phù mi mắt dưới, niêm mạc tổn thương, ban đỏ ngoài da , tiêu chảy hoặc táo bón, viêm màng tiếp hợp (đỏ mắt).

* Các triệu chứng thần kinh

Cảm giác bỏng da, tê cóng, kiến bò hoặc ngứa kèm theo run, teo cơ, co giật cơ, liệt chi, viêm nhiều dây thần kinh gây rối loạn cảm giác hoặc liệt.

* Tổn thương ngoài da

Loạn sừng lòng bàn tay, bàn chân, viêm loét, sạm da, rụng lông tóc. Asen trioxyt (AsO) cũng giống như Crôm là một chất ăn da, làm loét, thủng vách ngăn mũi.

* Suy gan, viêm suy thận: Gan thoái hoá mỡ, có protein niệu. Bạch cầu giảm, thiếu máu bất sản tuỷ.

* Ung thư: Mụn cơm ác tính, ung thư da, phổi, xương đều có thể xảy ra.

Để phát hiện ra một người có bị nhiễm độc hay không thực sự là rất khó, nếu có những biểu hiện đáng nghi, hãy tới ngày các cơ sở y tế để khám và xét nghiệm.

Làm gì nước nhiễm Asen?

Trước hết, bạn cần mang mẫu thử nước của gia đình đến các trung tâm kiểm nghiệm để xác định nguồn nước có bị nhiễm asen hay không? Nếu có, tốt nhất hãy ngưng sử dụng.

Sử dụng máy lọc nước RO SHC lọc Asen là giải pháp bảo vệ gia đình

Ngoài ra, hãy sử dụng các hệ thống lọc nhiều cấp để có thể đảm bảo nguồn nước an toàn cho sinh hoạt, ăn uống. Chẳng hạn như máy lọc nước RO SHC với công nghệ vi lọc, màng lọc DOW Filmtec nhập khẩu, hệ thống lên tới 9 cấp lọc có thể loại bỏ mọi tạp chất, chất độc hại như asen, thuốc trừ sâu, vi khuẩn virus … ra khỏi nguồn nước. Ngoài ra, các giải pháp khác cũng thường được sử dụng như giàn mưa, bể lắng, bể lọc … tuy nhiên hiệu quả có thể chưa đạt 100%. Do vậy, sử dụng máy lọc nước ở cấp cuối cùng là phương án hợp lý và không tốn kém nhiều chi phí.